Wat is HSP?

HSP is een eigenschap

HSP staat voor Highly Sensitive Person (hoogsensitief persoon). Vaak wordt met HSP ook de eigenschap hoogsensitiviteit bedoeld.

  • HSP is een eigenschap die voorkomt bij ongeveer 20% van de bevolking en bij meer dan 100 diersoorten. Een hoogsensitief persoon is gevoeliger voor zintuiglijke prikkels en verwerkt die dieper. (Aron en Aron, 1997; Acevedo et al., 2014)
  • Hoogsensitiviteit is een aangeboren eigenschap. (Licht et al., 2011; Chen et al. 2011).
  • Men gaat ervan uit dat ‘hoogsensitief’ een categorie is. Dat wil zeggen: je bent het wel of niet; je kunt het niet ‘een beetje’ zijn. (Borries en Ostendorf, 2012)
  • Evenveel mannen als vrouwen hebben de eigenschap.
  • Hersenscans laten zien dat het brein van hoogsensitieve personen anders werkt. Wetenschappers meten meer activiteit in de hersendelen die betrokken zijn bij het verwerken van visuele informatie en bij empathie. (Jagiellowicz et al., 2010; Acevedo et al., 2014)
  • Hoogsensitieve personen zijn sterk in contextonafhankelijk denken (creatief denken). (Aron et al., 2010)
  • HSP hangt samen met het behavioural inhibition system (BIS) en heeft een evolutionaire functie. Hoogsensitieve individuen (20% van een populatie) pauzeren, observeren, schatten kansen en risico’s in en gaan dan pas tot actie over. De overige 80% wacht niet en onderneemt zo snel mogelijk actie. Beide strategieën hebben evidente voor- en nadelen en zorgen ervoor dat de populatie als geheel kan overleven. (Aron en Aron 1997; Smolewska et al., 2006; Wolf et al. 2008)
  • Hoogsensitieve personen worden extra sterk door hun omgeving beïnvloed. In een negatieve omgeving zijn zij in het nadeel, maar in een positieve omgeving zijn zij juist in het voordeel. HSP is dus geen stoornis, maar een neutrale eigenschap die – afhankelijk van de situatie – goed of slecht uitpakt. (Belsky, 1997a; Belsky 2005; Belsky et al., 2007; Belsky en Pluess, 2009)
  • Er zijn echter ook aanwijzingen dat hoogsensitiviteit vooral voordelen met zich meebrengt. (Pluess en Belsky, 2013; Pluess en Boniwell, 2015).
  • Door de diepe verwerking van prikkels hebben hoogsensitieve personen een langere hersteltijd nodig. In een onderzoek kregen proefpersonen een visuele taak voorgelegd. De personen met HSP waren sneller en maakten minder fouten, maar voelden zich na afloop wel meer gestrest dan niet-hoogsensitieve personen. (Gerstenberg, 2012)
  • Om een indicatie te krijgen of iemand hoogsensitief is, wordt gebruikgemaakt van de HSP Scale (en de daarvan afgeleide HSP-zelftest).

HSP heeft gevolgen voor de werkvloer:

  • Hoogsensitieve werknemers beschikken meestal over een flinke dosis empathie en creativiteit.
  • HSP’s hebben een belangrijke signaalfunctie in het bedrijf (kanarie in de kolenmijn): ze merken als eerste of een omgeving of maatregel goed uitpakt of niet.
  • Door de diepgaande verwerking van prikkels hebben ze een vergroot risico op overprikkeling. Bied hoogsensitieve werknemers daarom regelmatig voldoende hersteltijd.
  • In een onderzoek geeft 96% van de HSP’s aan niet te kunnen werken in een omgeving met felle lampen, sterke geuren, veel mensen of onaangename temperaturen (Cooper, 2015). Het open kantoor (kantoortuin) is daarom geen geschikte werkomgeving.
  • Uit een onderzoek bij een IT-bedrijf in India bleek dat managers het meest tevreden waren over werknemers die hoog scoorden op de HSP-test. (Shrivastava, 2011)
  • Door hun grote ontvankelijkheid vallen HSP’s als eerste uit in een werkomgeving die niet geschikt is, maar ze presteren bovengemiddeld goed in een positieve omgeving.

Ontdek meer!

In De Hoogsensitieve Werknemer geef ik praktische tips om de kwaliteiten van hoogsensitieve medewerkers te stimuleren.

= > Bestel hier het boek!

“Duidelijk boek voor werkgevers & werknemers” – Saskia Klaaysen

Blogs over HSP & werk